Lasy Polski i Niemiec poza wieloma innymi funkcjami są też refugium europejskiego dziedzictwa archeologicznego, o chronologii od epoki kamienia po współczesność. Lasy są jednym z elementów fizycznej ochrony dziedzictwa archeologicznego w krajobrazach Europy, gdyż zabezpieczają je np. przed erozją.

Jednakże wraz ze współczesnymi zmianami klimatycznymi powodującymi osłabienie zbiorowisk leśnych, funkcja ochronna lasów dla dziedzictwa archeologicznego wydaje się słabnąć. Poznanie tego problemu i wskazanie dróg rozwiązania jest przedmiotem działania niemiecko-polskiego projektu „Kruche dziedzictwo”, skupiającego naukowców różnych specjalności z obu krajów. Zrozumienie interakcji dziedzictwo – lasy – klimat wymaga bowiem spojrzenia wielostronnego.

Na prezentację pierwszych wyników badań nad powyższym problemem i dyskusję o możliwościach łączenia zadań ochronnych dziedzictwa archeologicznego i naturalnego w kontekście gospodarki leśnej w lasach poddanych stresowi klimatycznemu, zapraszamy do siedziby Nadleśnictwa Ruszów, ul. Leśna 2, w piątek 7 sierpnia 2026.

W części pierwszej spotkania zaprezentujemy najnowsze odkrycia archeologiczne w lasach nadleśnictw Pieńsk, Ruszów i Wymiarki (w formie prelekcji i poprzez prezentacje artefaktów), służące poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie o aktualny stan zachowania dziedzictwa archeologicznego w lasach.

W części drugiej spotkania zaprezentowane zostaną (w formie prelekcji) badania dendrologiczne i dendroklimatologiczne lasów nadleśnictw Pieńsk, Ruszów, Węgliniec i Wymiarki, służące zrozumieniu kondycji lasów w kontekście współczesnych zmian klimatycznych i perspektywie zwiększenia ich odporności klimatycznej oraz pozytywnego oddziaływania na zachowanie dziedzictwa archeologicznego.

Spotkanie zakończymy debatą nad omawianymi problemami, a kierujemy je do pracowników Lasów Państwowych, służb konserwatorskich, samorządowców, muzealników, jak i wszystkich innych depozytariuszy i miłośników dziedzictwa archeologicznego. Wydarzenie jest nieodpłatne i odbędzie się z asystą tłumacza języka niemieckiego.

Projekt „Kruche dziedzictwo” (PLSN.01.01-IP.01-0003/24) jest współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Współpracy INTERREG Polska-Saksonia 2021-2027.

Harmonogram wydarzenia:

11:00 – Rozpoczęcie, powitanie gości

11:15 – Prelekcja pt. „Bory Dolnośląskie – wciąż odkrywana skarbnica dziedzictwa archeologicznego”,
prowadzący – dr hab. Paweł Konczewski, prof. UPWr

12:00 – Prezentacja artefaktów archeologicznych wraz z omówieniem metod i narzędzi badań nieinwazyjnych,
prowadzący – Gracjan Mielczarek i Aleksander Misiurny

12:45 – Przerwa kawowa

13:15 – Prelekcja pt. „Jak drzewa pamiętają klimat? Dendrologiczne badania w Borach Dolnośląskich”,
prowadzące – dr hab. Monika Ziemiańska, prof. UPWr, Magdalena Kurłowicz

14:00 – Dyskusja,
prowadząca – dr Joanna Wojnicz, LFA

14:30 – Zakończenie spotkania